Witamy w serwisie Wydawnictwa Ubezpieczeń

Mapa strony

Z dniem 1 stycznia 2011 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 22 października 2010 r. o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2010 r. Nr 225 poz. 1463).
Zgodnie z nowym brzmieniem art. 11 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2010 r. Nr 77, poz. 512 z późn. zm.), od 1 stycznia 2011 r. miesięczny zasiłek chorobowy za okres pobytu w szpitalu przypadający od 15 do 33 dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym w przypadku pracownika, który ukończył 50 rok życia, wynosi 80% podstawy wymiaru zasiłku. W związku z art. 92 ust. 5 Kodeksu pracy, zasada ta ma zastosowanie do niezdolności do pracy z powodu choroby przypadającej po roku kalendarzowym, w którym pracownik ukończył 50 rok życia.
W przypadku, gdy niezdolność do pracy z powodu choroby powstanie po 31 grudnia 2010 r., okres od 15 do 33 dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, za który przysługuje wyższa wysokość zasiłku chorobowego w związku z pobytem w szpitalu, jest liczony począwszy od pierwszego dnia niezdolności do pracy przypadającej po okresie wypłaty przez pracodawcę wynagrodzenia za czas choroby (za okres 14 dni).
Przykład 1:
Pracownik, który ukończył 50 rok życia w dniu 31 grudnia 2010 r., w okresie od 11 stycznia do 15 lutego 2011 r. (36 dni) przebywa w szpitalu. Za okres od 11 do 24 stycznia 2011 r. (14 dni) ma prawo do wynagrodzenia za czas choroby. Za okres od 15 do 33 dnia niezdolności do pracy w 2011 r., tj. za okres od 25 stycznia do 12 lutego 2011 r. (19 dni) przysługuje mu zasiłek chorobowy w wysokości 80% podstawy wymiaru zasiłku, a począwszy od 34 dnia niezdolności do pracy, tj. za okres od 13 do 15 lutego 2011 r. zasiłek chorobowy w wysokości 70% podstawy wymiaru zasiłku.
Przykład 2:
Pracownik, który 50 rok życia ukończył 8 stycznia 2011 r., przebywa w szpitalu w okresie od 11 stycznia do 11 marca 2011 r. Za okres od 11 stycznia do 12 lutego 2011 r. (33 dni) ma prawo do wynagrodzenia za czas choroby, a za okres od 13 lutego do 11 marca 2011 r. przysługuje mu zasiłek chorobowy w wysokości 70% podstawy wymiaru zasiłku.
Przykład 3:
Pracownica, która ukończyła 50 rok życia w 2007 r., przedłożyła zaświadczenia lekarskie ZUS ZLA wystawione przez szpital na okres:
– od 3 stycznia do 10 lutego 2011 r. (39 dni),w tym w okresie od 3 do 18 stycznia 2011 r. przebywała w szpitalu,
– od 11 do 28 lutego 2011 r. (18 dni), zaświadczenie to obejmowało wyłącznie okres pobytu w szpitalu.
Za okres od 3 do 16 stycznia 2011 r. (14 dni), pracownica ma prawo do wynagrodzenia za czas choroby. Za dalszy okres niezdolności do pracy pracownica ma prawo do zasiłku chorobowego:
– za okres pobytu w szpitalu od 17 do 18 stycznia 2011 r. (2 dni) oraz za okres od 19 stycznia do 10 lutego 2011 r. (23 dni) - w wysokości 80% podstawy wymiaru,
– za okres pobytu w szpitalu od 11 do 28 lutego 2011 r. - w wysokości 70% podstawy wymiaru.

Zasada ta ma także zastosowanie w przypadku, gdy niezdolność do pracy pracownika przypada na przełomie roku (zaczęła się przed 1 stycznia 2011 r. i trwa nieprzerwanie także w 2011 r.) oraz w dniu 31 grudnia 2011 r. pracownik ma prawo do wynagrodzenia za czas choroby.
Przykład 4:
Pracownik, który ukończył 50 rok życia w 2010 r., przebywa w szpitalu w okresie od 10 grudnia 2010 r. do 12 lutego 2011 r. (65 dni) oraz w okresie od 1 do 15 marca 2011 r. (15 dni). Ponieważ była to pierwsza niezdolność do pracy pracownika w 2010 r., pracownikowi przysługuje wynagrodzenie za czas choroby od 10 do 31 grudnia 2010 r. Wynagrodzenie za czas choroby przysługuje pracownikowi także za okres do 1 do 14 stycznia 2011 r. Za dalszy okres niezdolności do pracy pracownik ma prawo do zasiłku chorobowego:
– od 15 stycznia do 2 lutego 2011 r. (19 dni) - w wysokości 80% podstawy wymiaru,
– od 3 do 12 lutego 2011 r. (10 dni) - w wysokości 70% podstawy wymiaru,
– od 1 do 15 marca 2011 r. (15 dni) - w wysokości 70% podstawy wymiaru.
Przy ustalaniu okresu od 15 do 33 dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, za który przysługuje wyższa wysokość zasiłku chorobowego w związku z pobytem w szpitalu, powinny być uwzględniane okresy orzeczonej niezdolności do pracy, za które pracownik otrzymał wynagrodzenie za czas choroby, o którym mowa w art. 92 Kodeksu pracy oraz zasiłek chorobowy, a także okresy, za które pracownik nie ma prawa do wynagrodzenia za czas choroby lub zasiłku chorobowego, z przyczyn określonych w art. 14–17 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r.
Przykład 5:
Pracownik, który ukończył 50 rok życia w 2009 r., był niezdolny do pracy z powodu choroby od 10 do 26 stycznia 2011 r. (17 dni). Za okres tej niezdolności do pracy otrzymał wynagrodzenie za czas choroby od 10 do 23 stycznia 2011 r. (14 dni) oraz zasiłek chorobowy od 24 do 26 stycznia 2011 r. (3 dni). W okresie od 1 do 10 lutego 2011 r. (10 dni) przebywał w szpitalu. Na zaświadczeniu lekarskim wystawionym przez szpital wpisany został kod „C”. W związku z tym, że niezdolność do pracy została spowodowana nadużyciem alkoholu, pracownikowi za pierwsze 5 dni objęte tym zaświadczeniem lekarskim, tj. za okres od 1 do 5 lutego 2011 r. zasiłek chorobowy nie przysługuje, jednak okres ten podlega uwzględnieniu przy ustalaniu okresu, za który pracownik ma prawo do zasiłku chorobowego w wyższej wysokości w związku z pobytem w szpitalu. Za okres od 6 do 10 lutego 2011 r. ma prawo do zasiłku chorobowego w wysokości 80% podstawy wymiaru. Ponownie pracownik był w szpitalu w okresie od 1 do 10 marca 2011 r. Pracownikowi za okres od 1 do 6 marca 2011 r. (6 dni) przysługuje zasiłek chorobowy w wysokości 80% podstawy wymiaru, natomiast za okres od 7 do 10 marca 2011 r. zasiłek chorobowy w wysokości 70% podstawy wymiaru.
Przykład 6:
Pracownicy, który ma 52 lata, udzielono urlopu bezpłatnego na okres od 1 października 2010 r. do 31 stycznia 2011 r. W okresie od 21 stycznia do 20 marca 2011 r. pracownica przebywała w szpitalu. Za okres od 21 do 31 stycznia 2011 r. pracownica nie ma prawa do wynagrodzenia za czas choroby i okresu tego pracodawca nie wlicza do 14 dni, po upływie których pracownica nabędzie prawo do zasiłku chorobowego. Za okres od 1 do 14 lutego 2011 r. (14 dni) pracownicy przysługuje wynagrodzenie za czas choroby. Za okres od 15 lutego do 5 marca 2011 r. (19 dni) pracownica ma prawo do zasiłku chorobowego w wysokości 80% podstawy wymiaru, a za okres od 6 do 20 marca 2011 r. w wysokości 70% podstawy wymiaru.
W przypadku, gdy niezdolność do pracy pracownika zostanie spowodowana wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową, okresu niezdolności do pracy z powodu choroby z tego tytułu nie wlicza się do okresu 33 lub odpowiednio 14 dni, po upływie którego pracownik nabywa prawo do zasiłku chorobowego z ubezpieczenia chorobowego. Zatem, przy ustalaniu okresu od 15 do 33 dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, w którym za okres pobytu w szpitalu zasiłek chorobowy przysługuje w wysokości 80% podstawy wymiaru nie wlicza się okresu niezdolności do pracy z powodu choroby spowodowanej wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową.
Przykład 7:
Pracownik, który ma 51 lat, jest niezdolny do pracy z powodu wypadku przy pracy od 3 stycznia do 5 lutego 2011 r. (34 dni) i w tym okresie przebywa w szpitalu. Za ten okres przysługuje mu zasiłek chorobowy z ubezpieczenia wypadkowego w wysokości 100% podstawy wymiaru. Ponownie pracownik stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w okresie od 11 lutego do 20 marca 2011 r. (38 dni) i przez ten okres przebywał w szpitalu. Niezdolność ta nie była następstwem wcześniejszego wypadku przy pracy. Okres 14 dni, za który pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia za czas choroby jest liczony od pierwszego dnia niezdolności do pracy nie będącej skutkiem wypadku przy pracy, a więc od 11 lutego 2011 r. Pracownik ma prawo do wynagrodzenia za czas choroby od 11 do 24 lutego 2011 r. (14 dni). Zasiłek chorobowy w wysokości 80% podstawy wymiaru przysługuje pracownikowi po okresie wypłaty wynagrodzenia za czas choroby od 25 lutego do 15 marca 2011 r. (19 dni), natomiast za okres od 16 do 20 marca 2011 r. pracownik ma prawo do zasiłku chorobowego w wysokości 70% podstawy wymiaru.
Również w przypadku, gdy pracownik ma prawo do zasiłku chorobowego za okres po ustaniu zatrudnienia, okresu niezdolności do pracy, za który zasiłek ten przysługuje, nie uwzględnia się przy ustalaniu okresu, za który zasiłek chorobowy przysługuje w wyższej wysokości w związku z pobytem w szpitalu. Ponieważ niezależnie od wieku pracownika, za okres niezdolności do pracy przypadającej po ustaniu zatrudnienia, przysługuje zasiłek chorobowy, a nie wynagrodzenie, o którym mowa w art. 92 Kodeksu pracy, zasada dotycząca wyższej wysokości zasiłku chorobowego w związku z pobytem w szpitalu, nie ma zastosowania.
Przykład 8:
Pracownik, który ukończył 50 rok życia w 2008 r., był zatrudniony do dnia 31 stycznia 2011 r. W okresie od 27 stycznia do 5 marca 2011 r. przebywał w szpitalu. Ponieważ była to pierwsza niezdolność do pracy pracownika w 2011 r., za okres od 27 do 31 stycznia 2011 r. (5 dni) otrzymał wynagrodzenie za czas choroby. Za okres od 1 lutego do 5 marca 2011 r. (35 dni oddział ZUS wypłacił zasiłek chorobowy w wysokości 70% podstawy wymiaru. Od 1 kwietnia 2011 r. pracownik podjął zatrudnienie u nowego pracodawcy. W okresie od 4 maja do 15 czerwca 2011 r. pracownik przebywa w szpitalu. Za okres od 4 do 12 maja 2011 r. (9 dni) pracownik ma prawo do wynagrodzenia za czas choroby. Za okres od 15 do 33 dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, tj. od 13 do 31 maja 2011 r. (19 dni) ma prawo do zasiłku chorobowego w wysokości 80% podstawy wymiaru, a za okres od 1 do 15 czerwca 2011 r. w wysokości 70% podstawy wymiaru.
Analogiczna zasada ma zastosowanie w przypadku niezdolności do pracy trwającej na przełomie roku, gdy w 2010 r. pracownik był niezdolny do pracy z powodu choroby przez okres dłuższy niż 33 dni. Uwzględniając zasadę obowiązującą na przełomie roku, pracownik, który w dniu 31 grudnia nabył prawo do zasiłku chorobowego, od 1 stycznia ma nadal prawo do tego zasiłku za cały nieprzerwany okres niezdolności do pracy z powodu choroby, a okresu niezdolności do pracy od 1 stycznia nie wlicza się do okresu, o którym mowa w art. 92 Kodeksu pracy. Zatem okres od 15 do 33 dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym jest w tym przypadku liczony począwszy od niezdolności do pracy przypadającej po przerwie, a więc po okresie wypłaty wynagrodzenia za czas choroby.
Przykład 9:
Pracownik, który ukończył 50 rok życia w 2010 r., przebywa w szpitalu od 11 listopada 2010 r. do 12 lutego 2011 r. (63 dni). Była to jego pierwsza niezdolność do pracy w 2010 r. Za okres tej niezdolności do pracy pracownik ma prawo do wynagrodzenia za czas choroby za okres od 11 listopada do 13 grudnia 2010 r. (33 dni) oraz do zasiłku chorobowego od 14 grudnia 2010 r. do 12 lutego 2011 r. w wysokości 70% podstawy wymiaru.
Ponownie pracownik przebywał w szpitalu od 1 marca do 15 kwietnia 2011 r. (46 dni). Za okres niezdolności do pracy po przerwie, tj. od 1 do 14 marca 2011 r. (14 dni) przysługuje mu wynagrodzenie za czas choroby. Za okres od 15 marca do 2 kwietnia 2011 r. (19 dni), pracownik ma prawo do zasiłku chorobowego w wysokości 80% podstawy wymiaru, a za okres od 3 do 15 kwietnia 2011 r. – w wysokości 70% podstawy wymiaru.
Inaczej przedstawia się sytuacja pracownika, który ukończył 50 rok życia, jest niezdolny do pracy na przełomie roku oraz jego niezdolność do pracy trwała w 2010 r. dłużej niż 14 dni ale nie dłużej niż 33 dni (pracownik w dniu 31 grudnia 2010 r. ma prawo do zasiłku chorobowego). Mając na względzie intencję zmiany art. 11 ustawy, należy przyjąć, że w takim przypadku, okres za który przysługuje wyższa wysokość zasiłku chorobowego w związku z pobytem w szpitalu, jest liczony od 1 stycznia 2011 r. Zasiłek chorobowy za okres pobytu w szpitalu w wysokości 80% podstawy wymiaru przysługuje wówczas maksymalnie przez 19 dni, nie dłużej niż do 33 dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym.
Przykład 10:
Pracownik, który ukończył 50 rok życia w 2009 r., przebywa w szpitalu od 10 grudnia 2010 r. do 12 lutego 2011 r. (65 dni). Pracownik otrzymał wynagrodzenie za czas choroby od 10 do 23 grudnia 2010 r. (14 dni). Za okres od 24 do 31 grudnia 2010 r. pracownik ma prawo do zasiłku chorobowego w wysokości 70% podstawy wymiaru. Za okres od 1 do 19 stycznia 2011 r. (19 dni) pracownik ma prawo do zasiłku chorobowego w wysokości 80% podstawy wymiaru, a za okres od 20 stycznia do 12 lutego 2011 r. – w wysokości 70% podstawy wymiaru. Pracownik ponownie przebywał w szpitalu w okresie od 1 marca do 15 kwietnia 2011 r. (46 dni). Za okres tej niezdolności do pracy pracownik ma prawo do:
– wynagrodzenia za czas choroby od 1 do 14 marca 2011 r. (14 dni),
– zasiłku chorobowego od 15 marca do 15 kwietnia 2011 r. – w wysokości 70% podstawy wymiaru.
Przykład 11:
Pracownik, który ukończył 50 rok życia w 2009 r., był niezdolny do pracy w następujących okresach:
– od 10 grudnia 2010 r. do 2 stycznia 2011 r. (24 dni) – cały okres niezdolności do pracy przypadał na pobyt w szpitalu,
– od 3 stycznia do 28 stycznia 2011 r. (26 dni),
– od 29 stycznia do 12 lutego 2011 r. (15 dni) – cały okres niezdolności do pracy przypadał na pobyt w szpitalu,
– od 1 marca do 15 kwietnia 2011 r. (46 dni) – cały okres niezdolności do pracy przypadał na pobyt w szpitalu.
Pracownik ma prawo do:
– okres od 10 do 23 grudnia 2010 r. (14 dni),
– zasiłku chorobowego za okres od 24 do 31 grudnia 2010 r. (8 dni) w wysokości 70% podstawy wymiaru,
– zasiłku chorobowego za okres od 1 do 2 stycznia 2011 r. (2 dni) w wysokości 80% podstawy wymiaru,
– zasiłku chorobowego za okres od 3 do 28 stycznia 2011 r. (26 dni) w wysokości 80% podstawy wymiaru,
– zasiłku chorobowego za okres od 29 stycznia do 2 lutego 2011 r. (5 dni) w wysokości 80% podstawy wymiaru,
– zasiłku chorobowego za okres od 3 do 12 lutego 2011 r. (10 dni) w wysokości 70% podstawy wymiaru,
– wynagrodzenie za czas choroby za okres od 1 do 14 marca 2011 r. (14 dni).
– zasiłku chorobowego za okres od 15 marca do 15 kwietnia 2011 r. (32 dni) w wysokości 70% podstawy wymiaru.
Przedstawione powyższej zasady mają także zastosowanie do ubezpieczonych niebędących pracownikami, do których ma zastosowanie art. 92 Kodeksu pracy, tj. osób wykonujących pracę nakładczą oraz osób odbywających służbę zastępczą.

Centrala Zakładu Ubezpieczeń Społecznych